JapońskiJapońskie formy grzecznościowe

22 czerwca 2021

W języku japońskim (jap.日本語 nihongo lub nippongo) bardzo ważne są formy służące wyrażaniu szacunku, uprzejmości, respektu lub adoracji wobec naszego rozmówcy. Przez wiele lat zmieniały się one i obecnie występują w uproszczonej formie. Wyróżniamy dwa warianty: -bezpośrednie wyrażanie respektu wobec partnera rozmowy -powściągliwość i skromność mówiącego jako wyrażenie respektu wobec partnera rozmowy Keigo (jap. 敬語)...

W języku japońskim (jap.日本語 nihongo lub nippongo) bardzo ważne są formy służące wyrażaniu szacunku, uprzejmości, respektu lub adoracji wobec naszego rozmówcy. Przez wiele lat zmieniały się one i obecnie występują w uproszczonej formie. Wyróżniamy dwa warianty:

-bezpośrednie wyrażanie respektu wobec partnera rozmowy

-powściągliwość i skromność mówiącego jako wyrażenie respektu wobec partnera rozmowy

Keigo (jap. 敬語) to japoński język zwrotów grzecznościowych, który dzieli się na język nieformalny i formalny. Z kolei język formalny dzieli się na:

1) teineigo (jap.丁寧語) – język neutralny (grzeczny)

2) kenjōgo (jap. 謙譲語) – język skromny (modestywny, uskromniający mówiącego)

3) sonkeigo (jap. 尊敬語) – język honoryfikatywny (wywyższający rozmówcę)

Oczywiście w innych językach również można się spotkać z czymś takim, natomiast jest to o wiele mniej wyraźne i ma mniejszy wpływ na gramatykę. Ponadto dotyczy głównie naszego rozmówcy, kiedy np. zwracamy się do niego „Pan/Pani”.

Sonkeigo i kenjōgo używane są wobec osób starszych lub o wyższym statusie społecznym, np. w relacji pracownik-pracodawca lub uczeń-nauczyciel. Teineigo natomiast zwykle używa się wobec osób równych nam pod względem statusu społecznego lub w sytuacji, kiedy ta pozycja jest jeszcze dla nas nieznana. Ma on formalny charakter i jest to język, który opanowuje się na początku nauki.

Poniżej znajduje się tabelka, w której możecie zobaczyć jak zmieniają się czasowniki w zależności od tego, czy są w języku sonkeigo czy kenjōgo.

czasownik obojętny

sonkeigo

kenjōgo

znaczenie

iku 

行く

irassharu 

いらっしゃる

mairu

参る

iść, jechać

miru 

見る

goranninaru

御覧になる

haikensuru

拝見する

widzieć, oglądać

taberu 

食べる

meshiagaru

召し上がる

itadaku

頂く

jeść

Takich przykładów jest bardzo dużo i zdarza się, że jedno słowo może mieć kilka wersji, w zależności od stopnia grzeczności. Niektóre z kolei czasowniki mogą występować np. w formie sonkeigo, a nie występować w formie kenjōgo.

Oprócz czasowników, rzeczowniki również mogą ulegać zmianom, tak więc poniżej znajdują się słowa wraz z ich grzeczniejszą wersją:

Człowiek: hito (jap. ) – kata (jap. )

Jutro: ashita (jap. 明日) – myōnichi (jap. 明日)

Wczoraj kinō (jap. 昨日) – sakujitsu (jap. 昨日)

Zwróćcie uwagę, że przy dwóch powyższych słowach, zapis znakami nie zmienia się, a jedynie jego odczytanie. W przypadku rzeczowników często dodaje się jeszcze prefiksy:

1) o- (do rzeczowników pochodzących z języka japońskiego)

2) go- (do rzeczowników pochodzenia sinojapońskiego).

Niestety nie jest to stała reguła i zdarzają się wyjątki.

Warto również zapamiętać, że kiedy poruszamy temat rodziny drugiej osoby, należy używać odpowiednich słów, które będą ukazywać szacunek i grzeczność względem rozmówcy. Mówiąc w skrócie, innych słów używamy mówiąc o swoich bliskich, a innych w przypadku bliskich partnera rozmowy.

sonkeigo

kenjōgo

znaczenie

otōsan lub otōsama

お父さん lub お父様

chichi

ojciec

okaasan lub okaasama

お母さん lub お母

haha

matka

ojiisan lub ojiisama

お祖父さん lub お祖父

sofu

祖父

dziadek

obaasan lub obaasama

お祖母さん lub お祖母

sobo

祖母

babcia

ojisan lub ojisama

小父さん lub 小父様

oji

小父

wujek

obasan lub obasama

小母さん lub 小母様

oba

小母

ciocia

goshujin lub goshijunsama

ご主人 lub ご主人様

shujin

主人

mąż

okusan lub okusama

奥さん lub 奥様

tsuma

żona

musukosan

息子さん

musuko

息子

syn

ojōsan lub ojōsama

お嬢さん lub お嬢様

musume

córka

oniisan lub oniisama

お兄さん lub お兄様

ani

starszy brat

otōtosan

弟さん

otōto

młodszy brat

oneesan lub oneesama

お姉さん lub お姉様

ane

starsza siostra

imōtosan

妹さん

imōto

młodsza siostra

okosan lub okosama

お子さん lub お子様

kodomo

子供

dziecko

gokazoku

ご家族

kazoku

家族

rodzina

autor: SANDRA JAWORSKA

Kontakt
ul. Królowej Jadwigi 18, 85-231 Bydgoszcz
+48 732 242 007
Poniedziałek - Piątek 8:00 - 12:00/ 16.00 - 20.00
Linguapro © 2024 Wszystkie prawa zastrzeżone Development: www.advit.pl